NASZE IDEE

NASZE IDEE

Reportaże Ireneusza Białka

Na tej stronie prezentujemy twórczość radiową Ireneusza Białka i Małgorzaty Perdeus-Białek. Większość z tych materiałów twórcy poświęcili sprawom społecznym lub tematom związanym z kulturą i sztuką.

Obecnie twórczość ta jest udostępniana publicznie zgodnie z licencją Creative Commons. Odsłuchiwanie reportaży jest bezpłatne, a kopiowanie możliwe z podaniem źródła, czyli niniejszej strony internetowej.

"Paige"

"Paige" to historia o Pawle i jego psie przewodniku, o więzi jaka może łączyć człowieka z pomagającym mu zwierzęciem. Amerykanie nazywają to zgraniem się teamów, ale być może warto użyć tu właśnie słowa więź i będzie ono lepiej opisywać tę relację.

Chyba właśnie poruszająca słuchacza historia tej więzi spowodowała, że audycja ta obsypana została najważniejszymi nagrodami, jakie były w tamtym czasie dostępne dla reportażysty - Stypendium im. Jacka Stwory oraz tytułem Reportażu roku w konkursie organizowanym przez Program III Polskiego Radia i Gazetę Wyborczą.

"Romantycy muzyki rockowej"

W 2001 r. tytuł Reportażu Roku Programu III Polskiego Radia przypadł ponownie audycji Ireneusza Białka "Romantycy muzyki rockowej". Była ona poświęcona pamięci legendarnego już prezentera muzycznego Tomasza Beksińskiego, który odcisnął silne piętno na pokoleniach słuchaczy i którego przedwczesna śmierć wstrząsnęła nimi wszystkimi, w tym autorem reportażu. Materiał ten jest więc z jednej strony hołdem oddanym Tomaszowi, a z drugiej zapisem emocji jego słuchaczy oraz zawiera archiwalne i mało wcześniej znane nagrania audycji z udziałem Tomasza Beksińskiego, które prowadził w Radiu Kraków Ireneusz Białek.

"Chleb nasz powszedni"

Czy w czasach supermarketów i dostępu do wszystkich możliwych dóbr wiemy jeszcze, jak powstają lub powstawać powinny podstawowe artykuły codziennego użytku? Czy kojarzymy prawdziwe smaki przypominające dawne czasy? Marek Grechuta śpiewał w utworze "Lanckorona" o prawdziwym chlebie, ale czy jego wypiek, smak i zapach to już pieśń przeszłości, czy też możemy w jakiś sposób do tego powrócić?

Próbą odpowiedzi na te pytania jest spotkanie z pasjonatem dobrego chleba z Muzeum Chleba w Radzionkowie.

Audycja ta otrzymała wyróżnienie w konkursie Polska i Świat 2001 w kategorii reportaż literacki.

"Widzieć znaczy przewidywać przyszłość"

W 2003 r. Ireneusz Białek wraz z Małgorzatą Perdeus-Białek podjęli decyzję o zakończeniu przygody z reportażem radiowym. Decyzja ta była trudna, bo czas ten obfitował w rozliczne podróże i spotkania z fascynującymi ludźmi, ale jednocześnie rozwijało się już BON UJ, któremu należało poświęcić więcej czasu. Ostatnim festiwalem radiowym, w którym publicznie zaprezentowano ich reportaż, był Międzynarodowy Festiwal Prix Europa w Berlinie w 2003 r. Audycja "Widzieć znaczy przewidywać przyszłość" zajęła na nim ósme miejsce na ponad 40 reportaży z całego kontynentu. Może spowodował to niezwykły jak na tamten czas temat audycji, może czarująca postać Profesora Bogusława Marka, a może ciepło odczuwane przez słuchaczy po wysłuchaniu tego materiału. Ważne jednak, że ostatni reportaż nie pozostawia słuchacza obojętnym.

"Kim jesteśmy dla świata"

Opieka artystyczna: Anna Sekudewicz z Polskiego Radia w Katowicach, laureatka radiowego Oscara - nagrody głównej w konkursie Prix Italia.

Reportaż powstał w 2001 r. podczas historycznej wizyty Jana Pawła II na Ukrainie. Autorzy przeprowadzili wiele rozmów ze zwykłymi ludźmi opowiadającymi o swoim codziennym życiu, z których to historii ułożył się fascynujący portret Ukrainy. Nie stracił on wiele ze swojej aktualności.

Reportaż został nagrodzony międzynarodowym wyróżnieniem Ake Blomstrom Memorial Prize.

"Zniewalające miejsce na ziemi"

W Polsce stan wojenny. W polskiej bazie na Arktyce zimują polarnicy, nic nie wiedzą o losie swoich rodzin. Jedzie do nich druga zmiana z wieściami o kraju, w tej grupie znalazła się jedyna kobieta.

Prof. Maria Olech opowiada o swoich wyprawach polarnych – „Zatoka skuta lodem, silne wiatry, wszędzie śnieg, biel i panująca wokół nas potworna cisza, nie ma już pingwinów i ta grupka kilkunastu osób pozostawionych w bazie na zimę. Tego się nie da opisać, to trzeba przeżyć”.

Czy takie miejsce może być zniewalającym miejscem na ziemi? Bohaterka reportażu przekonuje, że tak i opowiada o chodzeniu po miejscach, gdzie nie było jeszcze człowieka.

Wywiad z Jackiem Kaczmarskim

"Bardzo lubię utwór "Drzewo genealogiczne", ponieważ wypełnia on pewną lukę w naszym myśleniu historycznym. Myślimy przeważnie kryteriami bohaterstwa, centralnej linii dziejów, losami królów i kanclerzy, a piosenka ta jest o ludziach, którzy nie brali się za bary z głównym nurtem dziejów, a też mogą się uważać i mają do tego prawo, za Polaków".
Jacek Kaczmarski w wywiadzie z Ireneuszem Białkiem o utworze "Drzewo genealogiczne" z płyty "Sarmatia".

Wywiad został przeprowadzony podczas Festiwalu Piosenki Studenckiej w Krakowie w 1994 r. i w tym samym roku wyemitowany na antenie Radia Kraków.

Zachęcamy też do odwiedzenia strony Fundacji im. Jacka Kaczmarskiego, która stanowi źródło bezcennych informacji o artyście oraz inicjatywach popularyzujących jego twórczość. 

"Gigant Pospolity"

Gigant pospolity to reportaż o barwnym życiu bezdomnego Darka, który podzielił się swoją historią. W jego przypadku bezdomność była świadomym wyborem i tak jest często, ale warto pamiętać, że bywa ona konsekwencją dramatycznych okoliczności. Darka życie też nie było łatwe, choć opowiada o nim ze swadą.

Gdzie jest teraz i co robi? Nie wiadomo. Zaraz po nagraniu reportażu zniknął i słuch po nim zaginął.

"Kwiaty zmartwychwstania"

Ikebana to japońska sztuka układania kwiatów, bardzo odmienna od stylu europejskiego i stosowana często w świątyniach buddyjskich. Jednak Ojciec Hieronim z Opactwa Benedyktynów w Tyńcu pod Krakowem użył jej do opisania historii związanych z tradycją chrześcijańską. Mnich tyniecki opowiedział Ireneuszowi Białkowi, co go fascynuje w ikebanie i jak ta twórczość jest odbierana przez współbraci i licznych gości odwiedzających klasztor tyniecki.

"Czary mary, żeby nie bolało"

Już od początku tego stulecia lekarze i terapeuci próbowali przy pomocy maski clowna wesprzeć duchowo cierpiące w szpitalach dzieci. Zgodnie z tą ideą działa w Polsce Fundacja Dr Clown. Pogodni, zabawnie przebrani terapeuci, okazując dzieciom troskę i czułość, niosą pociechę i radość. Wykorzystując swoje wyższe wykształcenie w dziedzinie psychoterapii i pedagogiki oraz umiejętności z zakresu sztuki cyrkowej pocieszają dzieci cierpiące z powodu bólu, strachu i rozstania z najbliższymi. Stosując  znaną i sprawdzoną terapię śmiechem i zabawą rozładowują depresję, szok pooperacyjny i przywracają dzieciom wolę życia, gdy jej brak staje się zagrożeniem.

O swojej pracy opowiadają: Prezes Zarządu Fundacji Dr Clown: Anna Czerniak, Terapeutki: Anna Borkowska - Dr Frotka, Małgorzata Wójcik - Dr Trusia. Nagrania dokonano w szpitalu klinicznym przy ul. Litewskiej w Warszawie w roku 2001.

Fundacja nadal aktywnie działa, a więcej można o niej przeczytać na stronie internetowej http://www.drclown.pl

"Biała dama"

Ożywiała centrum konserwatywnego Krakowa wprowadzając uśmiech, pantomimę i wzbudzając nieco kontrowersji. Biała Dama przez wiele lat bawiła, irytowała i przede wszystkim rozśmieszała Krakowian oraz turystów. Tego rodzaju sztuka ma to do siebie, że artyści milczą. To milczenie Biała Dama przerwała rozmawiając z Małgorzatą Perdeus-Białek i Ireneuszem Białkiem. Audycja uzyskała tytuł reportażu miesiąca w Programie III Polskiego Radia w roku 2001.

Posłuchaj

"Od chmurki do chmurki"

"Od chmurki do chmurki" to rozmowa z dyżurnym operacyjnym portu lotniczego, Lechem Kawikiem, który opowiada o pasji latania i miłości do samolotów oraz nauce trudnej sztuki pilotażu. Ta urokliwa opowieść została zarejestrowana w krakowskim Porcie Lotniczym w Balicach w roku 2002.

"Świat mojej wyobraźni"

Pan Julian otwiera przed słuchaczami świat swoich wyobrażeń o tym jak się widzi i co z tego wynika w codziennym życiu. Jako osoba całkowicie niewidoma od urodzenia nie miał żadnych wrażeń wzrokowych w przeciwieństwie do Ireneusza Białka, który doskonale pamięta świat wizualny. Ten reportaż to debata przyjaciół w różnym wieku i z różnymi życiowymi doświadczeniami o korzyściach z widzenia lub braku wzroku.

"Kiedy umierają pociągi..."

Prawie niewidomy miłośnik pociągów i wszystkiego, co wiąże się z kolejnictwem. Anegdoty dotyczące tej pasji, wciągające historie związane ze starymi lokomotywami i wzruszające spotkania hobbistów – to wszystko można usłyszeć w reportażu Ireneusza Białka "Kiedy umierają pociągi…"

Reportaż miał swoją premierę w Programie III Polskiego Radia w roku 2002, a ilustracja na Youtube autorstwa Lecha Kolasińskiego powstała w roku 2016.

Podziękowania

Dziękujemy Pani Janinie Jankowskiej, szefowej Studia Reportażu i Dokumentu Polskiego Radia, że dała nam swego czasu szansę wejścia w niezwykły świat szlachetnej sztuki radiowej.

Małgorzata Perdeus-Białek
Ireneusz Białek

Na górę

COPYRIGHT © 2013-2017 MOFFIN. | Realizacja: SWgroup CMS | Sitemap